BMW Σειρά 8 (E31): το κουπέ που η BMW σχεδίασε για το μέλλον
Υπάρχουν αυτοκίνητα που αποτυγχάνουν εμπορικά επειδή είναι κακά. Και υπάρχουν αυτοκίνητα που δυσκολεύονται επειδή εμφανίζονται στη λάθος στιγμή, σε έναν κόσμο που δεν είναι ακόμη έτοιμος γι’ αυτά. Η πρώτη BMW Σειρά 8, με κωδικό E31, ανήκει ξεκάθαρα στη δεύτερη κατηγορία. Τριάντα και πλέον χρόνια μετά την παρουσίασή της, η χαμηλή, σφηνοειδής σιλουέτα της με τους αναδυόμενους προβολείς και τα παράθυρα χωρίς κολόνα Β μοιάζει πιο σύγχρονη από πολλά αυτοκίνητα που κυκλοφόρησαν μια δεκαετία αργότερα.
Ένα πρότζεκτ δέκα ετών και 1,5 δισ. μάρκων
Η ανάπτυξη της Σειράς 8 ξεκίνησε τον Ιούλιο του 1981 και η σχεδιαστική φάση ολοκληρώθηκε το 1986, με υπογραφή του Klaus Kapitza. Η BMW, όμως, δεν βιαζόταν: η παλιά Σειρά 6 (E24) πουλούσε ακόμη καλά και η παρουσίαση μετατέθηκε για την Έκθεση της Φρανκφούρτης (IAA), τον Σεπτέμβριο του 1989. Η παραγωγή ξεκίνησε τον Φεβρουάριο του 1990.
Σημασία έχει τι ήθελε να είναι. Η E31 δεν σχεδιάστηκε ως διάδοχος της Σειράς 6 αλλά ως νέα, ανώτερη κατηγορία: ακριβότερη, ταχύτερη, τεχνολογικά πιο φιλόδοξη. Το Μόναχο επένδυσε στο πρόγραμμα περισσότερα από 1,5 δισεκατομμύρια γερμανικά μάρκα, ένα τεράστιο ποσό για ένα κουπέ χαμηλού όγκου πωλήσεων.
CAD και αεροσήραγγα
Η E31 ήταν από τα πρώτα αυτοκίνητα της BMW που σχεδιάστηκαν σε μεγάλο βαθμό με τη βοήθεια υπολογιστή (CAD), μέθοδο ακόμη ασυνήθιστη στα τέλη της δεκαετίας του ’80. Σε συνδυασμό με εκτεταμένες δοκιμές στην αεροσήραγγα, το αποτέλεσμα ήταν συντελεστής οπισθέλκουσας Cd 0,29, όταν η απερχόμενη M6/635CSi είχε 0,39. Η ψηφιακή σχεδίαση επέτρεψε ακόμη το αμάξωμα «λευκού μετάλλου» να βγει 3 κιλά ελαφρύτερο από εκείνο της E24, παρότι το έτοιμο αυτοκίνητο ήταν τελικά πολύ βαρύτερο λόγω των μεγάλων κινητήρων και του πλούσιου εξοπλισμού.
Η τεχνολογία που έκανε τη διαφορά
Αν η εμφάνιση τραβούσε τα βλέμματα, η μηχανική ήταν εκείνη που έκανε τους μηχανικούς των ανταγωνιστών να σκύβουν πάνω από τα έντυπα τύπου.
V12 με εξάρι μανουάλ
Η 850i του 1990 ήταν, σύμφωνα με την BMW, το πρώτο αυτοκίνητο δρόμου που συνδύασε κινητήρα V12 με χειροκίνητο κιβώτιο έξι σχέσεων. Ο M70B50 των 5,0 λίτρων απέδιδε 300 PS και μπορούσε να συνδυαστεί είτε με το εξάρι μανουάλ είτε με αυτόματο τεσσάρων σχέσεων. Η E31 ήταν επίσης από τα πρώτα αυτοκίνητα με ηλεκτρονικό γκάζι (drive-by-wire), ενώ μαζί με το Z1 ήταν από τα πρώτα μοντέλα της μάρκας με πίσω ανάρτηση πολλαπλών συνδέσμων (multi-link).
Ένα αμάξωμα χωρίς κολόνα Β
Το «hardtop» αμάξωμα, χωρίς κεντρική κολόνα, δίνει στην E31 την καθαρή, συνεχή πλαϊνή γραμμή όταν κατεβαίνουν όλα τα τζάμια. Αυτή η κομψότητα είχε κόστος: χρειάστηκε ενίσχυση της κατασκευής, που πρόσθεσε βάρος. Ήταν ένας από τους λόγους που ορισμένοι οπαδοί της μάρκας κατηγόρησαν τη Σειρά 8 ότι απομακρύνθηκε από την καθαρή οδηγική εμπειρία προς την πολυτέλεια.
Οι εκδόσεις: από τον V8 στον S70
Η γκάμα εξελίχθηκε σε τρεις βασικές εκδοχές.
- 850i / 850Ci (V12): Η αρχική έκδοση με τον M70 (5,0 λίτρα, 300 PS). Το φθινόπωρο του 1993 μετονομάστηκε σε 850Ci και από τον Οκτώβριο του 1994 πήρε τον M73B54 των 5,4 λίτρων από την 750i E38, με 326 PS.
- 840Ci (V8): Εμφανίστηκε το 1993 με τον M60B40 των 4,0 λίτρων και 286 PS. Από το 1995 αντικαταστάθηκε σταδιακά από τον M62B44 των 4,4 λίτρων, με ίδια ισχύ αλλά περισσότερη ροπή και χαμηλότερη κατανάλωση.
- 850CSi: Η κορυφή της γκάμας και, στην ουσία, η «πολιτική» εκδοχή της M8 που δεν βγήκε ποτέ.
850CSi: η M8 με άλλο όνομα
Ο κινητήρας της 850CSi είχε τόσες επεμβάσεις από την M GmbH ώστε πήρε δικό του κωδικό: S70B56. Με κυβισμό 5.576 cc και ψεκασμό Bosch Motronic 1.7 έδινε 381 PS στις 5.300 σ.α.λ. και 550 Nm στις 4.000 σ.α.λ. Διατίθετο μόνο με εξάρι μανουάλ, ενώ στην Ευρώπη όλες οι 850CSi είχαν σύστημα τετραδιεύθυνσης AHK (Aktive Hinterachs-Kinematik), αεριζόμενα φρένα με «πλωτούς» εμπρός δίσκους, ψυγείο λαδιού κινητήρα και διαφορικού, χαμηλότερη και σκληρότερη ανάρτηση. Το Road & Track μέτρησε 0-60 mph (0-97 χλμ./ώρα) σε 5,9 δευτερόλεπτα.
Το φάντασμα της M8
Η πραγματική M8 σχεδιάστηκε ως αντίπαλος της Ferrari. Το πρωτότυπο είχε V12 6.064 cc με τέσσερις εκκεντροφόρους, 48 βαλβίδες, ατομικές πεταλούδες και μεταβλητό χρονισμό, με εκτιμώμενη ισχύ 640 PS και τελική πάνω από 320 χλμ./ώρα. Είχε κολόνα Β για ακαμψία και σταθερούς προβολείς. Το σχέδιο εγκαταλείφθηκε το 1991 και το μοναδικό πρωτότυπο κλειδώθηκε στο περίφημο «Giftschrank» της BMW, το «ντουλάπι με τα δηλητήρια». Η ύπαρξή του αποκαλύφθηκε δημόσια μόλις το 2010 από το BMW Car Magazine. Μια παρανόηση που χρειάζεται διόρθωση: ο V12 S70/2 της McLaren F1 δεν προήλθε από τον κινητήρα της M8. Ήταν εντελώς νέα σχεδίαση.
Λάθος στιγμή, σωστό αυτοκίνητο
Η Σειρά 8 βγήκε στην αγορά σε μια παγκόσμια ύφεση, με τον Πόλεμο του Κόλπου και την άνοδο των τιμών ενέργειας. Στις ΗΠΑ η βασική τιμή ξεκινούσε από την περιοχή των 70.000 δολαρίων στις αρχές της δεκαετίας του ’90. Οι πωλήσεις έμειναν χαμηλότερα από τους αρχικούς στόχους, η M8 θυσιάστηκε και η BMW απέσυρε το μοντέλο από τη Βόρεια Αμερική το 1997, με 6.920 πωλήσεις εκεί. Η παραγωγή συνεχίστηκε για τις υπόλοιπες αγορές ως τον Μάιο του 1999.
Οι συνολικοί αριθμοί δείχνουν πόσο σπάνιες είναι ορισμένες εκδόσεις:
| Έκδοση | Κινητήρας | Μονάδες |
|---|---|---|
| 840Ci | M60 (4,0 V8) | 4.728 |
| 840Ci | M62 (4,4 V8) | 3.075 |
| 850i / 850Ci | M70 (5,0 V12) | 20.072 |
| 850Ci | M73 (5,4 V12) | 1.218 |
| 850CSi | S70 (5,6 V12) | 1.510 |
Σύνολο: 30.609 αυτοκίνητα σε δέκα χρόνια. Μένουν και 18 πρωτότυπα 830i, μια έκδοση που δεν μπήκε ποτέ σε παραγωγή.
Η E31 ως συλλεκτικό σήμερα
Για χρόνια η E31 ήταν ένα ακριβό στη συντήρηση μεταχειρισμένο, με περίπλοκα ηλεκτρικά και δύο ECU στις V12 εκδόσεις. Αυτό έχει αλλάξει. Η αγορά συλλεκτικών αναγνωρίζει πλέον ότι πρόκειται για το πιο τολμηρό κουπέ της BMW των τελευταίων τεσσάρων δεκαετιών, και η 850CSi είναι το ζητούμενο.
Ενδεικτικά αποτελέσματα δημοπρασιών για την 850CSi μέσα στο 2025: 78.100 δολάρια στο Bring a Trailer (Απρίλιος 2025), 100.800 δολάρια στη Broad Arrow, στην Amelia Island (Μάρτιος 2025), 69.300 ευρώ σε online δημοπρασία της RM Sotheby’s (Απρίλιος 2025) και 48.375 λίρες στην Iconic Auctioneers στο Silverstone (Αύγουστος 2025), για δεξιοτίμονο αυτοκίνητο. Το εύρος δείχνει πόσο καθοριστικά είναι το ιστορικό, τα χιλιόμετρα και η αυθεντικότητα. Οι 840Ci και οι πρώτες 850i κινούνται σαφώς χαμηλότερα, αλλά οι καλές μανουάλ V12 κερδίζουν σταθερά έδαφος.
Τι να προσέξει ο υποψήφιος αγοραστής
- Ιστορικό συντήρησης: Οι V12 είναι ουσιαστικά δύο εξακύλινδροι με ξεχωριστή διαχείριση, και η σωστή συντήρηση είναι ακριβή.
- Ηλεκτρικά: Αναδυόμενοι προβολείς, παράθυρα και πίνακας οργάνων είναι συνηθισμένα σημεία ταλαιπωρίας.
- Αυθεντικότητα: Στην 850CSi το εξάρι μανουάλ και το AHK (στα ευρωπαϊκά αυτοκίνητα) είναι αναπόσπαστο κομμάτι της ταυτότητας.
Γιατί η E31 είναι διαχρονική
Η Σειρά 8 E31 συμπυκνώνει μια εποχή που η BMW ήθελε να δείξει τι μπορεί να κάνει όταν τα λογιστήρια κάνουν πίσω: ψηφιακό σχεδιασμό, ηλεκτρονικό γκάζι, V12 με μανουάλ, τετραδιεύθυνση, αεροδυναμική καλύτερη από πολλά σπορ αυτοκίνητα της εποχής. Δεν ήταν το πιο γρήγορο ούτε το πιο ελαφρύ αυτοκίνητο της κατηγορίας του. Ήταν όμως, και παραμένει, ένα από τα πιο ολοκληρωμένα και φιλόδοξα grand tourer που βγήκαν ποτέ από τη Βαυαρία.
Αν σας ενδιαφέρει η άλλη όψη της BMW εκείνης της εποχής, την ωμή, αγωνιστική, διαβάστε το αφιέρωμά μας στην BMW M3 E30, τον θρύλο των πιστών.
