Chevrolet Camaro Z/28: ο θρύλος που δεν υπήρχε στους καταλόγους

Το φθινόπωρο του 1966, η Chevrolet παρουσίασε τη δική της απάντηση στο Ford Mustang, που είχε δημιουργήσει μια ολόκληρη κατηγορία: τα «pony cars». Το Camaro ήταν σπορ, προσιτό και διαθέσιμο σε αμέτρητους συνδυασμούς. Ανάμεσα στις επιλογές του, όμως, υπήρχε ένα πακέτο που δεν αναφερόταν σε κανένα διαφημιστικό φυλλάδιο: το Z/28. Σχεδιάστηκε για να κερδίσει στο Trans-Am, και έγινε ένα από τα πιο ποθητά αμερικανικά αυτοκίνητα της δεκαετίας του 1960.

Η πρώτη γενιά

Η πρώτη γενιά του Camaro κυκλοφόρησε για το μοντέλο του 1967 και κατασκευάστηκε ως το 1969. Χρησιμοποιούσε τη νέα πισωκίνητη πλατφόρμα F-body της GM, κοινή με το Pontiac Firebird, και ήταν διαθέσιμη ως δίθυρο 2+2 hardtop και κάμπριο. Σχεδόν όλα κατασκευάστηκαν στα εργοστάσια του Norwood (Οχάιο) και του Van Nuys (Καλιφόρνια). Υπήρχαν όμως και πέντε εργοστάσια εκτός ΗΠΑ, στις Φιλιππίνες, το Βέλγιο, την Ελβετία, τη Βενεζουέλα και το Περού.

Μια επιλογή για κάθε αγοραστή

Ο βασικός κινητήρας ήταν ένας εξακύλινδρος 230 κυβικών ιντσών (3,8 λίτρα) με 140 ίππους. Για να ανταγωνιστεί στην πολυπληθή κατηγορία, όμως, το Camaro προσέφερε πολλούς V8: οκτώ διαφορετικούς κινητήρες το 1967, 10 το 1968 και 12 το 1969. Το 1967 υπήρχαν σχεδόν 80 εργοστασιακές επιλογές και 40 από τους αντιπροσώπους. Το design το έκανε η ίδια ομάδα που είχε σχεδιάσει το Corvair δεύτερης γενιάς του 1965.

Τα τρία πακέτα

• RS: πακέτο εμφάνισης, με κρυφά φανάρια, διαφορετικά πίσω φώτα και διακοσμητικά.
• SS: πακέτο επιδόσεων, με V8 350 ή 396 κυβικών ιντσών και βελτιωμένο σασί. Το 1967, ένα Camaro RS/SS κάμπριο με 396 ήταν το pace car του Indianapolis 500, και 100 αντίγραφα πουλήθηκαν στο κοινό.
• Z/28: πακέτο για αγώνες, σχεδιασμένο για το Trans-Am του SCCA.

Το Z/28: η ιδέα του Vince Piggins

Ο κωδικός Z/28 εμφανίστηκε τον Δεκέμβριο του 1966. Ήταν ιδέα του Vince Piggins, που ήθελε να πουλά «σχεδόν έτοιμα για αγώνες» Camaro από οποιονδήποτε αντιπρόσωπο της Chevrolet. Το πακέτο δεν αναφερόταν σε κανένα διαφημιστικό υλικό, οπότε οι περισσότεροι αγοραστές δεν ήξεραν καν ότι υπήρχε. Το όνομα προέρχεται απλώς από τον κωδικό παραγγελίας: RPO Z28 ήταν το Special Performance Package (το Z27 ήταν το SS).

Ο V8 302

Το Trans-Am είχε όριο κυβισμού 5 λίτρων (305 κυβικές ίντσες). Η Chevrolet έφτιαξε έναν small-block 302 κυβικών ιντσών (4,9 λίτρα), έντονα υπερτετράγωνο και στροφάρικο: διάμετρο 4 ιντσών (101,6 χλστ.) και διαδρομή μόλις 3 ιντσών (76,2 χλστ.). Είχε πολλαπλή εισαγωγής αλουμινίου και ένα καρμπιρατέρ Holley 780 cfm.

Η επίσημη ισχύς ήταν 290 ίπποι, σκόπιμα υποτιμημένη, πρακτική συνηθισμένη τότε. Έτσι η Chevrolet κρατούσε την ισχύ κάτω από έναν ίππο ανά κυβική ίντσα, για τα ασφάλιστρα και τις αγωνιστικές κατηγορίες. Η Ford χρειάστηκε ως το 1969 για να απαντήσει με το Boss 302 Mustang.

Το υπόλοιπο πακέτο

• βελτιωμένη ανάρτηση,
• εμπρός δισκόφρενα με υποβοήθηση,
• τετρατάχυτο κιβώτιο Muncie με κοντές σχέσεις,
• πίσω άξονας 12-bolt,
• ζάντες 15 ιντσών (όλα τα άλλα Camaro είχαν 14),
• οι χαρακτηριστικές φαρδιές ρίγες στο καπό και το πορτμπαγκάζ, που μπορούσαν να αφαιρεθούν χωρίς χρέωση.

Το 1967 πουλήθηκαν μόλις 602 Camaro με Z/28.

1968: το Z/28 βγαίνει στο φως

Το 1968, το Camaro είχε μικρές αλλαγές: εξαερισμό Astro Ventilation χωρίς τα πλαϊνά παραθυράκια, πλαϊνά φώτα θέσης και πιο μυτερή μάσκα. Για να λυθεί το πρόβλημα του αναπηδήματος των πίσω τροχών, τα πίσω αμορτισέρ τοποθετήθηκαν σε διαφορετικές θέσεις.

Το κάμπριο για τον διευθυντή

Μια ωραία ιστορία αφορά τον γενικό διευθυντή της Chevrolet, Pete Estes. Το τμήμα ειδικής παραγωγής έπρεπε να τον πείσει για το Z/28, αλλά εκείνος οδηγούσε μόνο κάμπριο, και το Z/28 δεν κατασκευαζόταν ως κάμπριο. Έτσι, με μια ειδική παραγγελία (COPO), φτιάχτηκε το μοναδικό Z/28 κάμπριο. Σταθμεύτηκε στο γκαράζ των στελεχών, ο Estes το οδήγησε και ενέκρινε αμέσως την προώθηση του Z/28. Εκείνη τη χρονιά, το Z/28 μπήκε στα φυλλάδια και πουλήθηκαν σχεδόν 7.200.

1969: η κορυφή

Το Camaro του 1969 κράτησε τα μηχανικά, αλλά είχε σχεδόν εντελώς νέα λαμαρίνα, εκτός από το καπό, το πορτμπαγκάζ και την οροφή. Η νέα μάσκα και τα πάνελ το έκαναν να μοιάζει χαμηλότερο και φαρδύτερο. Το σχέδιο αυτό έμεινε μόνο μία χρονιά, και για πολλούς είναι το ωραιότερο Camaro.

• Πωλήσεις: Οι πωλήσεις του Z/28 εκτοξεύτηκαν από 7.200 σε πάνω από 20.000.
• Κινητήρας: Ο 302 είχε συμπίεση 11:1, σφυρήλατα έμβολα, στροφαλοφόρο και μπιέλες, και μηχανικά ωστήρια.
• Φρένα: Για το Trans-Am προσφέρθηκαν δισκόφρενα με τετραπίστονες δαγκάνες στους τέσσερις τροχούς (RPO JL8), από την Corvette, για 500,30 δολάρια. Ήταν ακριβά, και κατασκευάστηκαν μόνο 206.
• Διάρκεια: Η χρονιά μοντέλου του 1969 παρατάθηκε ως τον Νοέμβριο του 1969, λόγω καθυστερήσεων στη δεύτερη γενιά.

Οι COPO 427

Ένας κανόνας της GM απαγόρευε κινητήρες πάνω από 400 κυβικές ίντσες σε μεσαία και μικρότερα μοντέλα. Αντιπρόσωποι όπως ο Don Yenko τοποθετούσαν μόνοι τους 427 στο Camaro. Η Chevrolet χρησιμοποίησε τότε τη διαδικασία ειδικών παραγγελιών (COPO) για να τους προσφέρει:

• COPO 9561: με τον L72 427 των 425 ίππων (SAE gross). Ο Yenko παρήγγειλε 201 για τα Yenko Camaro, και περίπου 1.000 Camaro πήραν αυτόν τον κινητήρα.
• COPO 9560: με τον ZL1, εξ ολοκλήρου από αλουμίνιο, για drag racing. Κατασκευάστηκαν 69. Μόνο ο κινητήρας κόστιζε πάνω από 4.000 δολάρια, περισσότερο από ένα ολόκληρο βασικό Camaro V8.

Γιατί το Z/28 έχει σημασία

Το Z/28 έδειξε μια διαφορετική πλευρά της αμερικανικής απόδοσης. Αντί για τον μεγαλύτερο δυνατό κινητήρα, ήταν ένα ισορροπημένο αυτοκίνητο με στροφάρικο V8, καλά φρένα και ανάρτηση για πίστα. Ήταν ένα «muscle car» που έστριβε. Ως όνομα, το Z28 έμεινε στην γκάμα του Camaro για δεκαετίες, ως το 2002, και επέστρεψε το 2014.

Η αγορά σήμερα

Τα Z/28 πρώτης γενιάς είναι περιζήτητα, αλλά η αυθεντικότητα έχει τεράστια σημασία. Ενδεικτικά, το 2025:

• Mecum Kissimmee, 11/07/2025: ένα 1969 Z/28 RS πουλήθηκε για 66.000 δολάρια (Hagerty).
• Mecum Florida Summer Special, 12/07/2025: ένα 1969 Z/28 πουλήθηκε για 83.000 δολάρια (classic.com).
• Bonhams Quail, 15/08/2025: ένα αναπαλαιωμένο 1969 Z/28, χωρίς τον αρχικό κινητήρα, πουλήθηκε για 67.200 δολάρια.

Τι να ελέγξετε

• Αυθεντικότητα: Πολλά Camaro έχουν μετατραπεί σε «Z/28». Το trim tag (κωδικός X33 το 1969) και ο αρχικός κινητήρας DZ302 έχουν μεγάλη σημασία.
• Σκουριά: Το αμάξωμα από χάλυβα σκουριάζει στα πάτια, τα φτερά και το πορτμπαγκάζ.

Επίλογος

Το Camaro Z/28 γεννήθηκε ως μυστικό, έγινε θρύλος στις πίστες και παραμένει από τα πιο αγαπημένα αμερικανικά αυτοκίνητα της δεκαετίας του 1960.

Η Chevrolet είχε όμως ήδη ένα αμερικανικό σπορ αυτοκίνητο στην κορυφή της γκάμας. Διαβάστε το αφιέρωμά μας στη Chevrolet Corvette C2 Sting Ray.