Maserati Bora: το πολιτισμένο supercar

Στα τέλη της δεκαετίας του ’60 η Maserati είχε μια φήμη που την ενοχλούσε: έφτιαχνε γρήγορα αλλά τεχνολογικά ξεπερασμένα αυτοκίνητα. Η Lamborghini είχε τη Miura, η De Tomaso τη Mangusta, και η Ferrari ετοίμαζε το δικό της αυτοκίνητο με κεντρικό κινητήρα. Η απάντηση ήρθε το 1971 με την Bora, την πρώτη Maserati δρόμου με κεντρικό κινητήρα και την πρώτη με ανεξάρτητη ανάρτηση και στους τέσσερις τροχούς. Και είχε μια ιδιαιτερότητα: ήταν το supercar που σκεφτόταν τον οδηγό.

Η εποχή της Citroën

Το 1968 η Citroën απέκτησε τον έλεγχο της Maserati. Λίγο αργότερα προτάθηκε η ιδέα ενός διθέσιου σπορ με κεντρικό κινητήρα. Το πρότζεκτ, αρχικά Tipo 117 και αργότερα Bora, ξεκίνησε τον Οκτώβριο του 1968. Ένα πρωτότυπο κυκλοφορούσε στον δρόμο ήδη στα μέσα του 1969. Η τελική μορφή παρουσιάστηκε στο Σαλόνι της Γενεύης τον Μάρτιο του 1971 και οι παραδόσεις ξεκίνησαν πριν το τέλος της χρονιάς.

Το όνομα, όπως σε πολλές Maserati της εποχής, προέρχεται από άνεμο: η Bora είναι ο άνεμος της Τεργέστης.

Σχέδιο Giugiaro, αεροδυναμική μπροστά από την εποχή

Η Bora σχεδιάστηκε από τον Giorgetto Giugiaro στην Italdesign. Ο συντελεστής οπισθέλκουσας ήταν μόλις 0,30, τιμή που θα θεωρούνταν πολύ καλή ακόμη και μια δεκαετία αργότερα. Τα ατσάλινα πάνελ κατασκευάζονταν από την Officine Padane της Modena.

Η πιο χαρακτηριστική λεπτομέρεια είναι η οροφή και οι κολόνες του παρμπρίζ από βουρτσισμένο ανοξείδωτο ατσάλι. Δίνουν στην Bora μια αναγνωρίσιμη, σχεδόν αρχιτεκτονική ταυτότητα.

Το supercar που ήταν άνετο

Τα περισσότερα supercar της εποχής ήταν σκληρά, θορυβώδη και πρακτικά άχρηστα. Η Bora είχε άλλη φιλοσοφία.

Υδραυλικά για τον οδηγό

Ένα βοηθητικό υδραυλικό κύκλωμα ρύθμιζε το κάθισμα του οδηγού καθ’ ύψος, ανεβοκατέβαζε τους κρυφούς προβολείς και, το πιο εντυπωσιακό, μετακινούσε μπρος-πίσω ολόκληρο το συγκρότημα των πεντάλ, κατά περίπου 76 χιλιοστά, με το πάτημα ενός κουμπιού. Ήταν η πρώτη τέτοια εφαρμογή στον κόσμο σε αυτοκίνητο παραγωγής. Η κολόνα του τιμονιού ρυθμιζόταν σε κλίση και βάθος. Έτσι λυνόταν το γνωστό πρόβλημα της επιβίβασης και της θέσης οδήγησης στα supercar.

Ησυχία και πρακτικότητα

  • Διπλά τζάμια: Ανάμεσα στην καμπίνα και τον κινητήρα υπήρχε διπλό μονωτικό τζάμι, ενώ το κάλυμμα του κινητήρα ήταν από αλουμίνιο επενδυμένο με μοκέτα. Ο θόρυβος και οι κραδασμοί μειώνονταν δραστικά.
  • Υποπλαίσιο: Ο κινητήρας και το κιβώτιο στηρίζονταν σε υποπλαίσιο με τέσσερις ελαστικές βάσεις, που βελτίωνε την άνεση.
  • Πορτμπαγκάζ: Είχε κανονικό χώρο αποσκευών μπροστά.
  • Εσωτερικό: δέρμα σε καθίσματα, ταμπλό, πόρτες και κονσόλα, ηλεκτρικά παράθυρα και κλιματισμός στάνταρ.

Η μηχανική

Ο V8 ήταν διαμήκης, στο κέντρο του αυτοκινήτου, συνδεδεμένος με πεντατάχυτο transaxle της ZF. Οι κινητήρες κατάγονταν από το θρυλικό αγωνιστικό 450S: από κράμα αλουμινίου, με ημισφαιρικούς θαλάμους καύσης, 16 βαλβίδες και τέσσερις εκκεντροφόρους με αλυσίδα. Τροφοδοτούνταν από τέσσερα καρμπιρατέρ Weber 42 DCNF/14, με ηλεκτρονική ανάφλεξη Bosch.

Κινητήρας Ισχύς Ροπή
4.719 cc (αρχικός) 310 PS στις 6.000 σ.α.λ. 461 Nm στις 4.200 σ.α.λ.
4.930 cc (από το 1976, εκτός ΗΠΑ) 330 PS στις 5.500 σ.α.λ. 481 Nm στις 4.000 σ.α.λ.

Οι αμερικανικές Bora είχαν τον μεγαλύτερο κινητήρα 4,9 λίτρων από την αρχή, για να αντισταθμιστεί η απώλεια ισχύος από τους κανονισμούς ρύπων.

Μικρές αλλαγές

Περίπου στις αρχές του 1974 το εμπρός καπό άρχισε να ανοίγει από μπροστά αντί για πίσω, οι προβολείς πήραν στρογγυλεμένες εσωτερικές γωνίες και προστέθηκε μια μαύρη γρίλια εξαερισμού στο καπό.

Το αγωνιστικό που δεν έγινε

Μετά από αίτημα του Γάλλου αντιπροσώπου Thepenier, η Maserati ανέπτυξε δύο αγωνιστικές Bora Group 4, με 430 PS. Ήταν ανταγωνιστικές, αλλά η Maserati δεν μπορούσε να κατασκευάσει τα 500 αυτοκίνητα δρόμου που απαιτούσε η ομολογκασιόν. Το πρότζεκτ εγκαταλείφθηκε.

Η Merak, η μικρή αδελφή

Η Bora έδωσε τη βάση για τη Merak, που μοιραζόταν το μπροστινό τμήμα του αμαξώματος αλλά σε διάταξη 2+2, χάρη σε έναν μικρότερο, ελαφρύτερο V6, τον ίδιο που χρησιμοποιούσε η Citroën SM. Η Merak είχε ανοιχτό κάλυμμα κινητήρα αντί για το γυάλινο της Bora και έγινε δημοφιλής, ιδίως η Merak SS.

Το τέλος

Μετά την αποχώρηση της Citroën, η Maserati αγοράστηκε από τη De Tomaso το 1975 και δυσκολεύτηκε. Η Bora σταμάτησε το 1978. Συνολικά κατασκευάστηκαν 564 αυτοκίνητα: 289 με τον 4,7 λίτρων και 275 με τον 4,9.

Γιατί η Bora έχει σημασία σήμερα

Η Bora είναι ένα από τα πιο ενδιαφέροντα supercar της δεκαετίας του 1970, ακριβώς επειδή δεν προσπάθησε να είναι το πιο ακραίο. Ενώ οι αντίπαλοί της έδιναν προτεραιότητα στο θέαμα, η Maserati έφτιαξε ένα αυτοκίνητο με κεντρικό κινητήρα που ήταν άνετο, ήσυχο και πρακτικό. Ήταν μια διαφορετική ιδέα για το τι μπορεί να είναι ένα γρήγορο αυτοκίνητο.

Είναι επίσης ένα ζωντανό κομμάτι της περιόδου της Citroën, μιας από τις πιο ασυνήθιστες συνεργασίες στην ιστορία του αυτοκινήτου. Τα υδραυλικά συστήματα της γαλλικής εταιρείας, πάνω σε ένα ιταλικό supercar, δείχνουν πόσο τολμηρή ήταν εκείνη η εποχή. Για τον συλλέκτη, η Bora προσφέρει την εμπειρία ενός κλασικού supercar με κεντρικό κινητήρα, αλλά με έναν πιο πολιτισμένο χαρακτήρα που την κάνει ευκολότερη στη χρήση.

Η Bora σήμερα

Η Bora παραμένει ένα από τα πιο προσιτά ιταλικά supercar της δεκαετίας του ’70 με V8, σε σύγκριση με τις Miura και Countach. Ενδεικτικά, το 2025 μια Bora 4.9 του 1973 πουλήθηκε 126.000 δολάρια και μια του 1977 πουλήθηκε 134.400 δολάρια, και οι δύο σε δημοπρασίες της Gooding & Company.

Τι να ελέγξετε

  • Υδραυλικά: Το σύστημα πεντάλ, καθίσματος και προβολέων θέλει εξειδικευμένη συντήρηση.
  • Σκουριά: Τα ατσάλινα πάνελ δεν είχαν σύγχρονη αντισκωριακή προστασία.
  • Κινητήρας: Οι τέσσερις εκκεντροφόροι και τα Weber θέλουν σωστή ρύθμιση.

Επίλογος

Η Bora ήταν η Maserati που απέδειξε ότι ένα supercar μπορεί να είναι και πολιτισμένο. Αεροδυναμική, ησυχία, πρακτικότητα και μια λύση στο πρόβλημα της θέσης οδήγησης που η βιομηχανία θα αργούσε δεκαετίες να γενικεύσει.

Για την Maserati που την προηγήθηκε, το μεγάλο GT με τον V8 μπροστά, διαβάστε το αφιέρωμά μας στη Maserati Ghibli.