Mitsubishi 3000GT VR-4: όταν η τεχνολογία έγινε αυτοσκοπός
Η Ιαπωνία των αρχών της δεκαετίας του ’90 ήταν μια χώρα που έβλεπε το μέλλον με απόλυτη αυτοπεποίθηση. Η οικονομία της «φούσκας» επέτρεπε στους κατασκευαστές να επενδύουν σε τεχνολογία χωρίς να μετρούν το κόστος. Το Mitsubishi 3000GT VR-4, γνωστό στην Ιαπωνία ως GTO, είναι ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της εποχής. Τετρακίνηση, τετραδιεύθυνση, ενεργή αεροδυναμική, ηλεκτρονική ανάρτηση, εξάτμιση με δύο χαρακτήρες. Ό,τι μπορούσε να γίνει ηλεκτρονικό, έγινε.
Η γέννηση
Μετά την επιτυχία των πρωτοτύπων HSR και HSX στην Έκθεση του Τόκιο το 1989, η Mitsubishi παρουσίασε το νέο GTO, ένα 2+2 grand tourer που θα ανταγωνιζόταν τα Mazda RX-7, Nissan 300ZX, Honda NSX και Subaru SVX. Το σχέδιο υπέγραφε ο Masaru Suzuki (1987). Η Mitsubishi αναβίωσε έτσι το όνομα GTO, που έμεινε ναυαρχίδα της μάρκας ως το τέλος της δεκαετίας.
Εκτός Ιαπωνίας, το αυτοκίνητο πουλήθηκε ως Mitsubishi 3000GT και ως Dodge Stealth. Η Mitsubishi ανησυχούσε ότι οι λάτρεις θα αντιδρούσαν στη χρήση του φορτισμένου ονόματος της Ferrari 250 GTO και του Pontiac GTO. Η παραγωγή γινόταν στο Nagoya της Ιαπωνίας, σε αμάξωμα τρίθυρου hatchback κουπέ.
Βασισμένο σε σεντάν
Το 3000GT βασιζόταν στο Mitsubishi Sigma/Diamante και κράτησε τον εγκάρσιο V6 των 3 λίτρων με 24 βαλβίδες και την προσθιοκίνητη βάση. Σε αυτή τη βάση, η Mitsubishi πρόσθεσε τα πάντα.
Η τεχνολογία
Ο κινητήρας
Το VR-4 («Viscous Realtime 4WD») είχε V6 3 λίτρων με δύο εκκεντροφόρους ανά σειρά κυλίνδρων και δύο turbo. Απέδιδε 300 hp στις 5.500 σ.α.λ. Αργότερα οι twin turbo κινητήρες ανέβηκαν στους 320 hp, με τη ροπή από 416 σε 427 Nm. Στην Ιαπωνία, η ισχύς έμενε στους 280 PS της «συμφωνίας κυρίων», αν και η ροπή αυξήθηκε. Αρχικά υπήρχε πεντατάχυτο Getrag. Αργότερα το VR-4 πήρε εξατάχυτο Getrag 446 με αναθεωρημένες σχέσεις.
Τα συστήματα
- Τετρακίνηση και τετραδιεύθυνση: Τα πρώτα μοντέλα, εσωτερικά Z16A, είχαν μόνιμη τετρακίνηση και τετραδιεύθυνση, με την ονομασία Mitsubishi AWC.
- Ενεργή αεροδυναμική: Εμπρός και πίσω αεροτομές που άνοιγαν αυτόματα με την ταχύτητα.
- Ηλεκτρονική ανάρτηση (ECS): ρυθμιζόμενη απόσβεση, με ελεγκτές στην κορυφή των θόλων των αμορτισέρ, που απαιτούσαν τα χαρακτηριστικά «φουσκώματα» στο καπό.
- Active Exhaust System: Δύο χαρακτήρες εξάτμισης, «sport» και «tour».
Όλα αυτά τα συστήματα είχαν τίμημα. Το 3000GT ήταν βαρύ. Το ελαφρύτερο ιαπωνικό GTO MR, χωρίς τετραδιεύθυνση, ABS, ECS και ενεργή αεροδυναμική, ζύγιζε 1.650 κιλά.
Οι επιδόσεις
Σε συγκριτικό τεστ του AutoWeek, ένα 3000GT VR-4 του 1991 με τιμή 34.423 δολαρίων έκανε 0-60 μίλια/ώρα σε 5,1 δευτερόλεπτα. Νίκησε το ελαφρύτερο Acura NSX των 61.000 δολαρίων. Τα αμερικανικά περιοδικά κατέγραψαν χρόνους 0-60 από 4,9 δευτερόλεπτα και πάνω. Στην ιαπωνική εκπομπή Best Motoring, ένα GTO MR του 1994 κέρδισε σε επιτάχυνση ενός μιλίου το ελαφρύτερο Skyline GT-R R32.
Οι εκδόσεις
Dodge Stealth
Το Dodge Stealth ήταν μηχανικά ίδιο, με διαφορετικό εξωτερικό σχέδιο από τη Chrysler, χωρίς ενεργή αεροδυναμική. Το 1991 το Stealth είχε επιλεγεί ως pace car για το Indianapolis 500. Η ένωση εργαζομένων UAW αντέδρασε επειδή κατασκευαζόταν στην Ιαπωνία, και τη θέση του πήρε ένα πρωτότυπο του Dodge Viper. Παρέμεινε εφεδρικό pace car, και ο νικητής Rick Mears πήρε ένα Stealth ως έπαθλο.
Spyder
Η Chrysler και η Mitsubishi συνεργάστηκαν με την ASC στην Καλιφόρνια για να μετατρέψουν 3000GT σε ηλεκτρικά αναδιπλούμενη σκληρή οροφή, ως Spyder SL και Spyder VR4 για τα μοντέλα του 1995 και του 1996. Σύμφωνα με τη Wikipedia, ήταν η πρώτη πλήρως αυτόματη αναδιπλούμενη σκληρή οροφή στην αγορά από το Ford Skyliner του 1959. Το VR4 Spyder είχε μόνο εξατάχυτο μανουάλ.
Beckenbauer Edition
Το 1994 η Mitsubishi κυκλοφόρησε μια περιορισμένη έκδοση προς τιμήν του Franz Beckenbauer. Όλα τα αυτοκίνητα ήταν βαμμένα σε κίτρινο Lamborghini και είχαν εξάτμιση Remus, ζάντες OZ Futura, αριθμημένη πλακέτα με την υπογραφή του Beckenbauer και τηλέφωνο αυτοκινήτου C-Netz. Κατασκευάστηκαν μόνο 30.
Η σταδιακή απογύμνωση
Με τις αυξήσεις τιμών, τα συστήματα άρχισαν να εξαφανίζονται. Η ρυθμιζόμενη εξάτμιση καταργήθηκε μετά το 1994, το ECS μετά το 1995 και η ενεργή αεροδυναμική μετά το 1996. Την ίδια περίοδο η Chrysler σταμάτησε το Stealth. Για το 1999, το VR-4 πήρε μια πραγματική αεροτομή με ανεστραμμένο προφίλ, την «Combat Wing». Με τις πωλήσεις να μειώνονται και τους νέους κανονισμούς για πλευρικές συγκρούσεις, η παραγωγή για την Ιαπωνία σταμάτησε το 2000. Συνολικά κατασκευάστηκαν περίπου 86.151 3000GT και 65.303 Stealth.
Γιατί το 3000GT αξίζει μια δεύτερη ματιά
Για χρόνια, το 3000GT ήταν ο «φτωχός συγγενής» των ιαπωνικών σπορ της εποχής, υποτιμημένο ως βαρύ και περίπλοκο. Αυτή η κριτική είχε βάση. Όμως αδικεί το αυτοκίνητο ως τεχνολογικό ντοκουμέντο. Το 3000GT δοκίμασε σε μαζική παραγωγή συστήματα που σήμερα θεωρούνται αυτονόητα σε σύγχρονα σπορ αυτοκίνητα: ενεργή αεροδυναμική, προσαρμοστική ανάρτηση, εξάτμιση με βαλβίδες, τετραδιεύθυνση. Σε αυτό το πλαίσιο, ήταν ένα αυτοκίνητο μπροστά από την εποχή του, ακόμη κι αν δεν ήταν το πιο ευκίνητο της κατηγορίας του. Είναι επίσης ένα αυτοκίνητο που εκφράζει τέλεια την τεχνολογική αισιοδοξία της Ιαπωνίας λίγο πριν σκάσει η φούσκα.
Το 3000GT στην αγορά σήμερα
Το 3000GT VR-4 παραμένει ένα από τα πιο προσιτά ιαπωνικά σπορ της εποχής. Ενδεικτικά, ένα VR-4 πεντατάχυτο του 1993 πουλήθηκε στο Bring a Trailer χωρίς τιμή ασφαλείας για 28.000 δολάρια στις 21 Αυγούστου 2025. Τα σπάνια VR-4 Spyder και τα καλά διατηρημένα αυτοκίνητα της τελευταίας χρονιάς πιάνουν υψηλότερες τιμές.
Τι να ελέγξετε
- Συστήματα: Ελέγξτε ότι λειτουργούν η ενεργή αεροδυναμική, το ECS και η τετραδιεύθυνση.
- Κινητήρας: Η πρόσβαση στο πίσω μέρος του εγκάρσιου V6 κάνει τις εργασίες συντήρησης δαπανηρές.
- Ιστορικό σέρβις: απαραίτητο για ένα τόσο περίπλοκο αυτοκίνητο.
Επίλογος
Το Mitsubishi 3000GT VR-4 είναι ένα μνημείο σε μια εποχή που η τεχνολογία ήταν το ίδιο το μήνυμα. Δεν ήταν το πιο ελαφρύ ή το πιο ευκίνητο σπορ της δεκαετίας του ’90, αλλά ήταν ίσως το πιο φιλόδοξο.
Για το αυτοκίνητο της Mitsubishi που μετέτρεψε τη φιλοσοφία της τετρακίνησης σε τίτλους, διαβάστε το αφιέρωμά μας στο Mitsubishi Lancer Evolution.