Mazda RX-7 FD: το πιο όμορφο σχήμα για τον πιο παράξενο κινητήρα

Υπάρχουν σπορ αυτοκίνητα που αγαπάς για τις επιδόσεις τους, και άλλα που αγαπάς παρά τα ελαττώματά τους. Το Mazda RX-7 τρίτης γενιάς, γνωστό με τον κωδικό FD, ανήκει και στις δύο κατηγορίες. Είχε ένα από τα πιο καθαρά και διαχρονικά σχέδια της δεκαετίας του ’90, έναν περιστροφικό κινητήρα Wankel με δύο turbo που δούλευαν διαδοχικά, και ισορροπία που οι δοκιμαστές εκθείαζαν. Είχε επίσης τη φήμη ενός αυτοκινήτου που ζητούσε προσεκτική συντήρηση. Και τα δύο είναι κομμάτι του μύθου.

Η Mazda και ο περιστροφικός κινητήρας

Η Mazda είναι ο κατασκευαστής που πίστεψε όσο κανείς άλλος στον κινητήρα Wankel. Αντί για έμβολα που ανεβοκατεβαίνουν, ο περιστροφικός κινητήρας χρησιμοποιεί τριγωνικούς ρότορες που περιστρέφονται μέσα σε ένα θάλαμο. Είναι μικρός, ελαφρύς, ομαλός και ανεβαίνει εύκολα στροφές. Αυτά τα πλεονεκτήματα ταιριάζουν ιδανικά σε ένα σπορ αυτοκίνητο. Οι αδυναμίες του είναι η κατανάλωση και η ευαισθησία στη θερμοκρασία και τη συντήρηση.

Το RX-7 παρήχθη από το 1978 ως το 2002, σε τρεις γενιές και συνολικά 811.634 μονάδες, σύμφωνα με τον Brian Long. Το συμπαγές μέγεθος και το μικρό βάρος του κινητήρα, τοποθετημένου πίσω από τον εμπρός άξονα, έδιναν ισορροπημένη κατανομή βάρους και χαμηλό κέντρο βάρους.

Η σχεδίαση: ένας εσωτερικός διαγωνισμός

Για το τρίτο RX-7, η Mazda οργάνωσε εσωτερικό διαγωνισμό ανάμεσα στα τέσσερα στούντιό της: Χιροσίμα, Γιοκοχάμα, Irvine (Καλιφόρνια) και Ευρώπη. Κέρδισε το Irvine, με σχέδιο του Ταϊβανέζου Wu-huang Chin, που είχε δουλέψει και στο MX-5, με τη βοήθεια του Tom Matano. Το εσωτερικό προήλθε από την πρόταση της Χιροσίμα. Ο αρχισχεδιαστής της Mazda Yoichi Sato έφερε το σχέδιο στην τελική του μορφή.

Το αποτέλεσμα ήταν ένα χαμηλό, φαρδύ, καμπυλωτό κουπέ σχεδόν χωρίς ευθείες γραμμές. Δεν είχε υπερβολικά πτερύγια ή επιθετικές γωνίες, μόνο καθαρές αναλογίες. Τρεις δεκαετίες μετά, παραμένει από τα πιο αναγνωρίσιμα ιαπωνικά σχέδια.

Πολύ φαρδύ για την Ιαπωνία

Το πλάτος του FD ξεπερνούσε τους ιαπωνικούς κανονισμούς διαστάσεων, και οι Ιάπωνες αγοραστές πλήρωναν υψηλότερο ετήσιο φόρο. Έτσι το RX-7 έγινε στην Ιαπωνία πολυτελές σπορ αυτοκίνητο. Πουλήθηκε μέσω του δικτύου ɛ̃fini της Mazda ως ɛ̃fini RX-7, ενώ για μικρότερα μοντέλα η Mazda είχε το Eunos Roadster και το Eunos Presso.

Η μηχανική: 13B-REW και διαδοχικά turbo

Το RX-7 FD ανακοινώθηκε τον Οκτώβριο του 1991. Η παραγωγή ξεκίνησε τον ίδιο μήνα και οι πωλήσεις στην Ιαπωνία τον Δεκέμβριο.

Ο κινητήρας 13B-REW με δύο ρότορες είχε το πρώτο σύστημα διαδοχικών turbo μαζικής παραγωγής που εξήχθη από την Ιαπωνία. Η ισχύς ήταν 255 PS το 1992 και έφτασε τους 280 PS, το όριο της ιαπωνικής «συμφωνίας κυρίων», ως το τέλος της παραγωγής το 2002.

Πώς λειτουργούσε

Το σύστημα αναπτύχθηκε με τη βοήθεια της Hitachi και είχε χρησιμοποιηθεί πρώτα στο Cosmo, μόνο για την Ιαπωνία.

1. Το πρώτο turbo έδινε πίεση 0,69 bar από τις 1.800 σ.α.λ.
2. Το δεύτερο ενεργοποιούνταν στο πάνω μισό των στροφών, με το γκάζι τέρμα, από τις 4.000 σ.α.λ., για να κρατήσει την ίδια πίεση ως τον κόφτη.
3. Η μετάβαση γινόταν στις 4.500 σ.α.λ., με μια στιγμιαία πτώση της πίεσης στα 0,55 bar.

Το αποτέλεσμα ήταν μια φαρδιά καμπύλη ροπής. Σε υψηλές ταχύτητες όμως η αλλαγή έφερνε απότομη αύξηση της ισχύος, και ο οδηγός έπρεπε να την προβλέψει για να αποφύγει την υπερστροφή στις στροφές.

Η πολυπλοκότητα

Το σύστημα ελέγχου είχε τέσσερις ηλεκτρομαγνητικές βαλβίδες, τέσσερις ενεργοποιητές, θάλαμο κενού και πίεσης και αρκετά μέτρα σωληνώσεων. Όλα αυτά ήταν επιρρεπή σε βλάβες, λόγω της πολυπλοκότητας και των υψηλών θερμοκρασιών του περιστροφικού κινητήρα. Από εκεί προέρχεται η φήμη του FD ως απαιτητικού αυτοκινήτου.

Οι εκδόσεις

Βόρεια Αμερική και Βρετανία

Στις ΗΠΑ και τον Καναδά, το FD πουλήθηκε από το 1993 ως το 1995, μόνο ως διθέσιο, με 255 PS. Υπήρχαν η βασική έκδοση, η Touring και η R1 (R2 από το 1994), με σκληρότερα ελατήρια, αμορτισέρ Bilstein, επιπλέον ψυγείο λαδιού και αεροδυναμικό πακέτο. Για το 1995 κατασκευάστηκαν περίπου 500 αυτοκίνητα για την αγορά, και ήταν η τελευταία χρονιά του RX-7 εκεί. Στη Βρετανία, από το 1992 ως το 1995, πουλήθηκαν επίσημα μόλις 210 FD.

Ιαπωνία: έξι σειρές

Στην Ιαπωνία το FD3S χωρίζεται σε έξι σειρές, από τον Δεκέμβριο του 1991 ως τον Οκτώβριο του 2000. Υπήρχαν τρία επίπεδα ισχύος: 255 PS για τα αυτόματα, 265 PS για το Type RB και 280 PS για τις κορυφαίες σπορ εκδόσεις. Το Type RZ ζύγιζε 1.270 κιλά.

Από το Bathurst στο Spirit R

Η Mazda έφτιαξε εννέα περιορισμένες εκδόσεις. Ανάμεσά τους οι R-II Bathurst (1994), R Bathurst X (1995), RS-R (1997), Bathurst R (2001) και, το 2002, το Spirit R. Το Spirit R, σε 1.504 αυτοκίνητα, συγκέντρωνε όλα τα χαρακτηριστικά των προηγούμενων ειδικών εκδόσεων, μαζί με διάτρητους δίσκους φρένων. Από αυτά, 1.044 ήταν Type A, 420 Type B και 40 Type C. Το χρώμα Titanium Grey, αποκλειστικό του Spirit R, φορέθηκε σε 719. Το δελτίο τύπου της Mazda έγραφε ότι το Type A Spirit R ήταν «το απόλυτο RX-7».

Αγωνιστική παράδοση

Το RX-7 έχει κερδίσει περισσότερους αγώνες IMSA από οποιοδήποτε άλλο μοντέλο αυτοκινήτου. Κέρδισε το πρωτάθλημα GTU δέκα χρόνια στη σειρά από το 1982 και το GTO το 1991. Τη νίκη του 787B στο Le Mans το 1991 η Mazda τη γιόρτασε με την ειδική έκδοση Winning Limited της προηγούμενης γενιάς, σε 1.000 αυτοκίνητα. Το FD έτρεξε επίσης στο IMSA και κέρδισε τον αγώνα IMSA Supercar στο Sebring το 1994.

Μετά την εισαγωγή του το 1991, το FD κέρδισε το βραβείο Αυτοκίνητο της Χρονιάς της Ιαπωνικής Ένωσης Ερευνητών και Δημοσιογράφων Αυτοκινήτου.

Γιατί το FD έχει σημασία

Το FD είναι το τελευταίο «καθαρόαιμο» σπορ με περιστροφικό κινητήρα, πριν το RX-8 προτιμήσει τις τέσσερις πόρτες και την πρακτικότητα. Είναι η πιο ολοκληρωμένη έκφραση μιας ιδέας στην οποία η Mazda επέμεινε για δεκαετίες: ένα σπορ αυτοκίνητο που κερδίζει από το μικρό μέγεθος και βάρος του κινητήρα του, και όχι από τον κυβισμό. Η Mazda ήταν πάντα ο «αιρετικός» της ιαπωνικής βιομηχανίας, και το FD είναι το πιο όμορφο τεκμήριο της αίρεσης.

Το FD στην αγορά σήμερα

Τα αναλλοίωτα αμερικανικά FD με χαμηλά χιλιόμετρα έχουν ανέβει πολύ. Ενδεικτικά, στο Bring a Trailer το 2025, ένα R-1 του 1993 με 28.000 μίλια πουλήθηκε για 95.000 δολάρια στις 16 Μαΐου 2025. Ένα Touring με 16.000 μίλια πουλήθηκε για 68.000 δολάρια στις 17 Σεπτεμβρίου, και ένα Touring με 28.000 μίλια για 50.500 δολάρια στις 15 Αυγούστου.

Τι να ελέγξετε

• Συμπίεση: Ένα τεστ συμπίεσης των ροτόρων είναι απαραίτητο πριν την αγορά.
• Σωληνώσεις turbo: Οι σωληνώσεις κενού συχνά έχουν αντικατασταθεί ή απλοποιηθεί.
• Τροποποιήσεις: Πολλά FD έχουν μετατραπεί σε μονό turbo. Τα αυθεντικά αξίζουν περισσότερο.

Επίλογος

Το RX-7 FD είναι το αυτοκίνητο που αποδεικνύει ότι η μηχανική ιδιορρυθμία μπορεί να είναι αρετή. Ένα σχέδιο χωρίς ημερομηνία λήξης, ένας κινητήρας χωρίς ανάλογο, και μια ισορροπία που λίγοι ανταγωνιστές πλησίασαν.

Για το πιο απλό και δημοφιλές σπορ της Mazda, από τους ίδιους σχεδιαστές, διαβάστε το αφιέρωμά μας στο Mazda MX-5 NA.